۲ : ۳۴ 28 صفر 1439 / 18 November 2017 / ۱۳۹۶ شنبه ۲۷ آبان

پرونده ۸ ساله وام ازدواج/ پایان باز طرح ضربتی
طی حدود هشت سالی که اعطای وام ازدواج در بانک‌ها جدی شده است، رشد سه برابری مبلغ و همچنین اجرای طرح کاهش صف متقاضیان موجب جهش در تعداد و مبلغ پرداختی‌ها شد. در سال جاری تا کنون نزدیک به کل حجم وام اعطایی در سال گذشته پرداختی ثبت شده است.

کارآمدنیوز : به گزارش ایسنا، از سال 1388 بود که در راستای حمایت از جوانان برای تامین بخشی از نیازهای آنها در آستانه تشکیل زندگی شبکه بانکی به طور رسمی به پرداخت وام ازدواج ورود پیدا کرد. بر این اساس وام ازدواج در قالب تسهیلات قرض‌الحسنه و با کارمزدی حدود چهار درصد به زوجین اعطا می‌شود.

در ابتدای کار به منظور ساماندهی مدیریت و نظارت بر عملکرد سیستم بانکی برای اعطای وام ازدواج به متقاضیان، سامانه اینترنتی قرض‌الحسنه ازدواج بانک مرکزی راه‌اندازی شد. بر این اساس زوجین از طریق ثبت نام در این سامانه در صف بانک‌های عامل قرار گرفته و سایر مراحل اعطای تسهیلات را طی می‌کنند. در آغاز راه‌اندازی سامانه وام ازدواج 11 بانک دولتی حضور داشتند اما در ادامه و طی سال‌های اخیر با مشارکت بیشتر  این تعداد به 32 بانک، موسسه مالی و صندوق در سال 1396 افزایش یافت.

اما مبلغ وام ازدواج تا پایان سال 1394 و حتی تا سه ماه ابتدایی سال 1395 با وجود نوساناتی که در اقتصاد ایران رخ داده و حتی تورم تا 45 درصد نیز رفته بود، تغییری نداشت و تا سه میلیون تومان باقی ماند، ولی در بودجه سال 1395 بود که با پیشنهاد مجلس و البته مخالفت‌هایی که در ابتدا از سوی دولت صورت گرفت در نهایت مبلغ وام ازدواج به یکباره با رشد سه برابری همراه شده و به 10 میلیون تومان رسید.

به هر صورت با توجه به این که باید منابع وام ازدواج از محل منابع قرض‌الحسنه پس‌انداز بانک‌ها تامین شود و این منابع نیز طی سال‌های اخیر با کاهش قابل توجهی مواجه بود، عاملی شد برای مخالفت رشد بیش از 300 درصدی مبلغ وام ازدواج، چرا که بانک‌ها چنین منابعی را در اختیار نداشته و باید برای تامین آن به دنبال راه‌هایی دیگری می‌رفتند. از این رو قانون بودجه شبکه بانکی را مکلف به استفاده از منابع جاری کرد که البته در این باره نیز مخالفت‌هایی وجود داشت.

به هر حال در سال گذشته به موجب تبصره (29) قانون بودجه وام ازدواج 10 میلیون تومانی شد و دوره بازپرداخت آن از سه به چهار سال افزایش یافت، ولی کارمزد دریافتی بانک‌ها همچنان چهار درصد باقی ماند. در سویی دیگر براساس ماده (50) قانون جامع خدمت‌رسانی به ایثارگران افراد مشمول در این قانون می‌توانند تا دو برابر افراد عادی یعنی 20 میلیون تومان برای هر یک از زوجین از این تسهیلات استفاده کنند.

گزارش عملکرد شبکه بانکی از حدود سال 1387 تا پایان سال 1395 نشان می‌دهد که مبلغ اعطایی وام از حدود 1204 فقره با مبلغی نزدیک به دو میلیارد و 770 میلیون تومان به بیش از 812 هزار فقره با مبلغی حدود 2490 میلیارد تومان در پایان سال 1394 رسیده است که در این پایان دوره مبلغ پرداختی تا سه میلیون تومان بود، اما این ارقام در سال 1395 که مبلغ وام ازدواج به 10 میلیون تومان افزایش می‌یابد، جهش قابل توجهی دارد به گونه‌ای که در این سال بیش از یک میلیون فقره تسهیلات با مجموع مبلغ حدود 9870 میلیارد تومان پرداخت می‌شود.

آمار پرداخت تسهیلات ازدواج از ابتدای راه اندازی سامانه تا پایان سال 1395

اما جریان وام ازدواج در سال 1396 روالی متفاوت به خود می‌گیرد به گونه‌ای که در مردادماه و شهریورماه طرحی تحت عنوان طرح ضربتی ماه ازدواج در شبکه بانکی اجرا شد. دلیل  آن بود که همواره تعداد زیادی در صف وام ازدواج قرار داشتند به گونه‌ای که قبل از اجرایی شدن این طرح بیش از 500 هزار زوج منتظر دریافت تسهیلات بودند. از ابتدای مردادماه سال جاری علاوه بر بانک‌های حاضر در سامانه وام ازدواج 11 مورد از انها به طور ویژه در طرح ضربتی مشارکت کرده و قرار شد براساس سهمیه‌هایی که بانک مرکزی برای آنها تعیین کرد نسبت به کاهش صف اقدام کنند.

در طرح ضربتی وام ازدواج موانعی همچون کمبود منابع قرض‌الحسنه بانک‌ها، سختگیری برای اخذ ضامن معتبر، عدم تعیین شعبه متقاضیان گاها به مدت سه ماه تا یکسال و توجه کمتر به استان‌های کم‌ برخوردار به دلیل کمبود منابع تا حدی حل و فصل شد به طوری که اولویت پرداخت تسهیلات برای مناطق کم برخوردار و ضعیف تر قرار گرفت، دوره پرداخت به یک ماه کاهش یافت و به جای دو ضامن بانک‌ها موظف به پرداخت یک ضامن شدند، در عین حال که هشت گزینه برای ارائه ضامن به بانک‌ها وجود داشت.

در نهایت با پایان دوره دو ماهه طرح ضربتی وام ازدواج آمارها نشان داد که بیش از 520 هزار فقره تسهیلات با مبلغی بیش از 5400 میلیارد تومان در این مدت پرداخت شده است، بنابراین صف متقاضیان تعیین تکلیف نشده از حدود 500 هزار نفر از ابتدای شروع طرح به 130 هزار نفر در پایان این دو ماه رسید. این درحالی است که تا پیش از این همواره تعدادی بین 500 هزار تا یک میلیون نفر سالانه در صف وام ازدواج قرار داشتند.

جدول مقایسه ای تسهیلات در طرح ضربتی وام ازدواج

گزارش‌های بانک مرکزی نشان داد که 53.6 درصد از دریافت‌کنندگان وام را آقایان و تا 46.4 درصد را خانم‌ها تشکیل می‌دهند. همچنین بیشترین دریافت‌کنندگان وام ازدواج در حوزه سنی 25 تا 30 سال با 21 درصد و پس از آن در بازه 20 تا 25 سال با 30 درصد قرار داشتند. تسهیلات‌گیرندگان بالای 50 سال نیم درصد و کمتر از 15 سال تا 0.9 درصد از پرداخت کنندگان وام ازدواج بودند.

طبق این آمار از ابتدای سال 1396 تاکنون حدود 9200 میلیارد تومان در قالب بیش از 885 هزار فقره تسهیلات ازدواج پرداخت شده که این رقم شامل وام‌های پرداختی عادی و مجموع 5400 میلیارد تومان پرداختی در قالب طرح ضربتی وام ازدواج است. این در شرایطی است که در کل سال گذشته حدود یک میلیون فقره وام ازدواج با مبلغی حدود 9800 میلیارد تومان پرداخت شده بود.

پرداختی های وام ازدواج در سال 1396

در حالی اکنون صف وام ازدواج به حداقل رسیده و دوره طرح ضربتی تمام شد که که رئیس کل بانک مرکزی اعلام کرده است این به معنای پایان طرح‌های این بانک برای پرداخت وام ازدواج نیست، بلکه بخش اعتبارات همواره جریان وام ازدواج را رصد کرده و هر زمانی که احساس شود صف وام طولانی شده دوباره از چنین شیوه‌هایی برای کاهش تعدادمتقاضیان در صف و برگرداندن جریان به روال عادی استفاده می‌کنند. از نگاه وی دلیلی برای دوره پرداخت تسهیلات ازدواج تا شش ماه وجود نداشته و دوره یک ماهه منطقی به نظر می‌رسد.

کد مطلب: 21678  |  تاريخ: ۱۳۹۶/۸/۱۰  |  ساعت: ۱۰ : ۱۵

نظرات ارسال شده